Brulocalis en haar partners hebben op maandag 1 december een bewustmakings- en dialoogevenement georganiseerd waar onderzoekers, verkozenen, deskundigen en politieke vertegenwoordigers samenkwamen met één gemeenschappelijk doel: begrijpen, getuigen en handelen.

Seksisme in de politiek blijft een belangrijk probleem voor de participatie en vertegenwoordiging van vrouwen in het democratische leven. Het gaat hier om veel meer dan alleen individuele houdingen: het is een structureel fenomeen dat de toegang van vrouwen tot de politiek belemmert, hun loopbaan bemoeilijkt wanneer ze daar verantwoordelijkheden uitoefenen, en de vertegenwoordiging van de belangen van vrouwen in het overheidsbeleid in gevaar brengt. Te vaak zien vrouwelijke verkozenen die geconfronteerd worden met seksistisch gedrag, intimidatie of symbolisch of verbaal geweld zich genoodzaakt om zich terug te trekken, hun mandaat op te geven of zich niet opnieuw verkiesbaar te stellen. Op die manier werkt seksisme als een instrument om vrouwen te marginaliseren en draagt het bij tot het versterken van de mannelijke dominantie in de politiek.

Recente gegevens in België en Europa bevestigen een toename van geweld, intimidatie en pesterijen tegen vrouwen die zich in de politiek engageren, met name tegen jonge kandidaten. Sinds de federale, regionale en gemeenteraadsverkiezingen van 2024 is in België een daling van het aantal vrouwelijke kandidaten geconstateerd, een zorgwekkende trend die ook in andere lidstaten van de Raad van Europa wordt waargenomen.

Gezien deze alarmerende bevindingen wilde Brulocalis een ruimte creëren voor discussie, uitwisseling en het zoeken naar oplossingen. Bij de opening van deze ochtend vol uitwisselingen benadrukte Christian Lamouline, voorzitter van Brulocalis, het cruciale belang om het fenomeen van seksisme in de politiek zonder omwegen aan te pakken: "Een democratie die haar verkozenen het zwijgen oplegt, brengt zichzelf in gevaar. Een democratie die haar vrouwelijke vertegenwoordigers beschermt, is daarentegen een democratie die ademt en zichzelf de kans geeft om te evolueren". Corinne François, directeur van Brulocalis, onderstreepte het proactieve optreden van Brulocalis op dit gebied: "Er moet nog veel worden afgebroken en dat moet dringend gebeuren!".

Deze rijke ochtend vol uitwisselingen heeft een nieuwe steen toegevoegd aan het bouwwerk van de strijd tegen seksisme in de politiek, waarvan het belang door de actualiteit meer dan ooit wordt benadrukt.

We zullen een heel dossier van het tijdschrift Trait d'Union wijden aan het thema geweld tegen vrouwen in de politiek (verschijnt in februari 2026).

Deel 1 – Stand van zaken van de politieke gelijkheid in België en Europa, vormen van geweld en cyberpesten

  • Inleiding door de voorzitter van Brulocalis, Christian Lamouline
  • Analyse van de situatie na de verkiezingen van 2024 door Audrey Vandeleene, postdoctoraal onderzoeker, professor aan de afdeling Politieke Wetenschappen van de ULB (CEVIPOL), auteur van de studie van het Instituut voor de gelijkheid van vrouwen en mannen “Kandidaten”
  • Analyse van de stagnerende gelijkheid in de Brusselse gemeentelijke orgaans na de gemeenteraadsverkiezingen van 2024, door Alessia Messina, verantwoordelijke voor monitoring en communicatieondersteuning, genderreferente bij Brulocalis
  • Europese vooruitzichten en gegevens voor 2025 door Carol Thomas van de CEMR (Raad van Europese Gemeenten en Regio's), rond de studie “Vrouwen in de politiek – lokale en Europese trends”
  • Presentatie van de studie over gendergerelateerde ambities en de gevolgen voor de politieke sfeer, door Robin Devroe, VUB & UGent
  • Vormen van geweld in de politiek, door Anne Van Bavel, doctoraatsonderzoeker aan de VUB
  • Sociale netwerken als “nieuwe” openbare ruimte gekenmerkt door geweld tegen vrouwen, en specifiek tegen vrouwelijke politici, door Florence Hainaut, journaliste en documentairemaakster

Deel 2 – Vrouwelijke politici: tussen hoop en realiteit

Tijdens deze sessie, gemodereerd door Sarra El Massaoudi (journaliste, opleidster en spreekster), deelden verschillende vrouwelijke politici hun getuigenissen, tussen veerkracht en realiteit in het veld. Het panel bestond uit Myriem Amrani (voorzitter van het OCMW van Sint-Gillis, PS), Margaux De Ré (Brussels volksvertegenwoordiger, Ecolo), Vanessa Matz (federaal minister, Les engagés) en Viviane Teitelbaum (senator, MR)

Deel 3 – Instrumenten en middelen om actie te ondernemen

  • Vrouwelijke kandidaten voorbereiden en beschermen, door Pauline Verhaeghe, van de vzw ELECTA
  • Melding en behandeling van agressief gedrag, door Philippe Halasz-Baradlay, Stakeholder Manager - Federale Entiteiten van het Instituut voor de gelijkheid van vrouwen en mannen (IEFH)
  • Maatregelen om ervoor te zorgen dat vrouwen op regionaal niveau in Brussel beter kunnen participeren in de politiek, door Kelly Timperman, voorzitter van de Brusselse Raad voor de gelijkheid van vrouwen en mannen (CEFH)
  • Normen van de Raad van Europa ter bevordering van gelijke participatie, door Cécile Gréboval, programmaverantwoordelijke, Gender Mainstreaming – Senior adviseur gendergelijkheid, Afdeling Gendergelijkheid, Directoraat-generaal Democratie en Menselijke Waardigheid bij de Raad van Europa
  • Afsluitende conclusie door de directeur van Brulocalis, Corinne François

Fotogalerij